Tìm hiểu về nuôi cấy phôi

Kể từ khi ra đời cho tới nay, phương pháp thụ tinh ống nghiệm IVF đã giúp cho hàng triệu em bé được chào đời. Có thể nói, IVF là cuộc cách mạng trong điều trị vô sinh, hiếm muộn. Một trong những yếu tố quan trọng đóng góp vào sự thành công này chính là quá trình nuôi cấy phôi. Vậy, vai trò của việc nuôi cấy phôi là gì? Quá trình nuôi cấy phôi diễn ra như thế nào? Mời các bạn cùng theo dõi bài viết dưới đây để hiểu hơn về quy trình này nhé!

1. Nuôi cấy phôi là gì?

Nuôi cấy phôi là bước bắt buộc trong quy trình thụ tinh ống nghiệm. Theo đó, trứng sau khi được thụ tinh với tinh trùng trong phòng thí nghiệm sẽ được nuôi dưỡng ở môi trường đặc biệt trong phòng thí nghiệm thay vì chuyển ngay vào tử cung của người mẹ.

Sau khi được thụ tinh thành công, phôi sẽ bắt đầu quá trình phân chia để phát triển. 

Trước đây, phôi chỉ được nuôi cấy tới ngày thứ 2 hoặc 3 (tức là lúc phôi ở giai đoạn 4-8 tế bào) sẽ được chuyển vào tử cung của người mẹ. Tuy nhiên, tỷ lệ thành công khi chuyển phôi ở giai đoạn này rất thấp, chỉ khoảng 10%. 

Từ năm 1998, sau nghiên cứu thành công của Gardner trong việc tối ưu hóa môi trường nuôi cấy thì việc nuôi cấy phôi tới giai đoạn phôi nang (tương ứng phôi ngày 5 hoặc 6) bắt đầu được quan tâm và áp dụng phổ biến. Bởi không phải phôi nào cũng có thể phát triển được tới giai đoạn này. Vì vậy, việc nuôi phôi đến giai đoạn phôi nang cho phép lựa chọn những phôi có khả năng phát triển tốt, từ đó gia tăng cơ hội mang thai và hạn chế tỷ lệ đa thai. Thêm vào đó, sàng lọc di truyền trước khi làm tổ chỉ mang lại kết quả tốt nhất khi tiến hành với phôi nang. 

2. Môi trường nuôi cấy phôi

Môi trường nuôi cấy cần được thiết kế sao cho giống môi trường trong tử cung nhất để đáp ứng được nhu cầu dinh dưỡng của phôi ở từng giai đoạn phát triển:

• Giai đoạn tiền nén (tương ứng phôi ngày 1,2,3): Ở giai đoạn này, phôi còn ở trong ống dẫn trứng và ở đó nó được cung cấp pyruvate/lactate, NAA. Do hoạt động sinh tổng hợp trong giai đoạn này thấp nên chúng cần nồng độ oxy thấp.
• Giai đoạn sau khi nén (tương ứng với phôi ngày 4,5,6): Lúc này, phôi đã di chuyển từ ống dẫn trứng về phía tử cung để làm tổ và phát triển, chất dinh dưỡng thay đổi từ pyruvate sang glucose. Giai đoạn này quá trình sinh tổng diễn ra mạnh mẽ hơn nên yêu cầu nồng độ oxy cao hơn. 

Về cơ bản, các điều kiện nuôi cấy phôi trong phòng thí nghiệm cần đảm bảo: 

• Lượng oxy ở mức 5%, CO2 ở mức 6%, nhiệt độ ở 37 độ C, pH từ 7.2-7.5.
• Các thành phần trong môi trường nuôi cấy gồm: đường, acid amin, protein, ion, hormone tăng trưởng,…

Hầu hết các trung tâm TTTON thường sử dụng các sản phẩm môi trường nuôi cấy thương mại, trong đó các sản phẩm thương mại được sản xuất dựa theo hai xu hướng: “trở về tự nhiên” hay “để cho phôi chọn”.

“Trở về tự nhiên” là quan điểm dựa trên việc thiết lập môi trường có thành phần gần giống với sinh lý tự nhiên, phôi được tiếp xúc với các chất dinh dưỡng khác nhau từ ống dẫn trứng và từ tử cung, và do đó trong hệ môi trường nuôi cấy chuyển tiếp sẽ có hai loại môi trường chứa các thành phần khác nhau ứng với hai giai đoạn phát triển trước khi nén và sau khi nén của phôi (môi trường chuyển tiếp). Khi nuôi cấy với hệ môi trường chuyển tiếp, phôi phải được chuyển sang một môi trường nuôi cấy khác vào ngày ba.

“Để cho phôi chọn” là quan điểm có liên quan đến việc sử dụng đồng thời các thành phần có trong môi trường nuôi cấy, ảnh hưởng của mỗi thành phần trong môi trường có thể phụ thuộc vào nồng độ của các thành phần khác. Miễn là nồng độ của các thành phần nằm trong “phạm vi chấp nhận được”, phôi sẽ tự thích nghi và sử dụng bất cứ thành phần chất nào mà phôi muốn (môi  trường  đơn  bước).  

Do  đó,  hệ  môi  trường đơn bước chỉ có một loại môi trường nuôi cấy cho phôi phát triển cho hai giai đoạn phát triển trước khi nén và sau khi nén của phôi. Khi nuôi cấy với hệ môi trường đơn bước sẽ có hai cách nuôi cấy: thứ nhất là nuôi cấy liên tục không đổi môi trường vào ngày ba, thứ hai là nuôi cấy có chuyển môi trường vào ngày ba. Việc nuôi cấy có  chuyển  môi  trường  hay  không  chuyển  môi trường phụ thuộc vào quy trình của labo, cũng như độ sạch và độ ổn định của hệ thống nuôi cấy phôi. Tuy nhiên không có sự khác biệt về kết quả nuôi cấy giữa việc thay môi trường hay không thay môi trường vào ngày ba.

3.  Quy trình nuôi cấy phôi

Các cặp vợ chồng gặp khó khăn trong việc mang thai tự nhiên thường sẽ được áp dụng phương pháp IVF. Trước tiên, bác sĩ sẽ kích thích buồng trứng của phụ nữ và sau đó tiến hành chọc hút trứng. Những trứng này sau đó sẽ được chuyển đến phòng lab để thụ tinh với tinh trùng, tạo thành phôi thai.

Khoảng 16 – 18 tiếng sau khi thực hiện kỹ thuật IVF/ICSI, chuyên viên phôi học sẽ kiểm tra sự thụ tinh giữa noãn và tinh trùng. Những noãn thụ tinh thành công sẽ được theo dõi để đánh giá quá trình phân chia tế bào. Sau đó, phôi thai sẽ được cấy vào tử cung của người mẹ. Có thể chuyển phôi thai ngay lập tức trong chu kỳ điều trị kích thích buồng trứng (chuyển phôi tươi) hoặc lưu trữ để sử dụng trong các chu kỳ sau này (chuyển phôi trữ lạnh).

Nuôi cấy phôi bằng kỹ thuật Time plapse

Hiện nay việc nuôi cấy phôi thường sử dụng kỹ thuật Time plapse. Đây là công nghệ tiên tiến và hiện đại nhất hiện nay. Kỹ thuật này sử dụng kính hiển vi và camera tự động để theo dõi phôi mà không làm ảnh hưởng đến quá trình phát triển của chúng. Mỗi phôi được đặt trong một ngăn riêng biệt, nơi camera ghi lại từng giai đoạn phát triển. Dữ liệu hình ảnh này được truyền vào máy vi tính để các chuyên gia có thể đánh giá chất lượng phôi mà không cần phải làm gián đoạn quá trình nuôi cấy. 

Không chỉ giúp theo dõi, công nghệ time lapse còn cho phép đo chính xác các giai đoạn phát triển của phôi. Nhờ vào những thông số về chu kỳ tế bào, chuyên gia có thể dự đoán khả năng phát triển của phôi thai. Điều này giúp phát hiện và xử lý kịp thời các vấn đề như rối loạn trong phân chia nhiễm sắc thể, một trong những nguyên nhân dẫn đến sảy thai và các dị tật bẩm sinh ở thai nhi. Trong suốt quá trình nuôi cấy, tủ được giữ đóng kín, không mở cửa để đảm bảo sự ổn định cho các phôi và tránh bất kỳ tác động không mong muốn nào.

4. Các yếu tố ảnh hưởng tới kết quả nuôi cấy phôi

Theo các chuyên gia sản khoa, có một số yếu tố ảnh hưởng tới kết quả nuôi cấy phôi gồm:

• Tuổi tác của người mẹ: Phụ nữ ở độ tuổi cao thường có khó khăn hơn trong việc tạo phôi và tỷ lệ thai sinh sống sót cũng thấp hơn so với nhóm phụ nữ trẻ hơn.
• Chất lượng phôi: Chất lượng và số lượng phôi vào ngày thứ ba của quá trình nuôi cấy cũng đóng vai trò quan trọng đến kết quả ở ngày thứ năm. Nếu có nhiều phôi ở ngày thứ ba, tỷ lệ phôi phát triển đến ngày thứ năm sẽ cao hơn. Ngược lại, nếu số lượng trứng thụ tinh ban đầu thấp, tỷ lệ phôi phát triển cũng sẽ giảm đi. Vì vậy, việc tư vấn bệnh nhân nên nuôi phôi đến ngày thứ năm hay không phụ thuộc vào chất lượng và số lượng phôi cụ thể của từng trường hợp. 
• Ngoài ra, chất lượng phòng thí nghiệm, kinh nghiệm chuyên viên nuôi cấy cũng ảnh hưởng rất lớn tới kết quả nuôi cấy phôi. 

Hi vọng những thông tin hữu ích có trong bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về kỹ thuật nuôi cấy phôi. Mọi thông tin thắc mắc về tình trạng sức khỏe tinh trùng, xét nghiệm tinh dịch đồ, các bệnh lý sinh sản nam giới và sản phẩm ANDROSITOL PLUS hãy liên hệ ngay đến số điện thoại miễn cước 1900 866 605 ngay nhé!